ଏହି ପୃଷ୍ଠାରେ
ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଉତ୍ତର
ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ବା ଖତିୟାନରେ ପ୍ଲଟର ଧାରକ କିଏ, ଏହାର ପରିମାଣ ଓ ଜମିର ଶ୍ରେଣୀ (କିସମ) ଲେଖାଥାଏ। ଜିଲ୍ଲା, ତହସିଲ, ଗ୍ରାମ ଓ ଖାତା ବା ପ୍ଲଟ ନମ୍ବର ଅନୁସାରେ ରାଜ୍ୟର ଭୂଲେଖ (Bhulekh) ପୋର୍ଟାଲରେ ଏହାର ନକଲ ଦେଖାଯାଇପାରେ। କ୍ରୟ କିମ୍ବା ବିବାଦ ପୂର୍ବରୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ଏଣ୍ଟ୍ରିକୁ ପୁରୁଣା ସେଟଲମେଣ୍ଟ ରେକର୍ଡ ଓ ସ୍ୱତ୍ୱ ଦଲିଲ ସହ ମିଳାଇ ଦେଖିବା ଉଚିତ।
ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି କ'ଣ ଦର୍ଶାଏ
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗ୍ରାମ (ମୌଜା)ର ଜମି ଜୋତ ଅନୁସାରେ ରେକର୍ଡ କରାଯାଏ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜୋତର ଏକ ଖାତା ନମ୍ବର ଥାଏ, ଏବଂ ସେହି ଖାତାର ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ସାଧାରଣତଃ ଦର୍ଶାଏ:
- ରେକର୍ଡଭୁକ୍ତ ଧାରକ(ମାନଙ୍କ)ର ନାମ, ସାଧାରଣତଃ ପିତା/ମାତା କିମ୍ବା ସ୍ୱାମୀ/ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ନାମ ସହ;
- ଖାତାରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ଲଟ ନମ୍ବର, ଏହାର ପରିମାଣ ସହ;
- ଜମିର ଶ୍ରେଣୀ (କିସମ), ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ କୃଷି ଜମି କିମ୍ବା ଘରବାରି;
- ଦେୟ ଜମି ଖଜଣା (rent); ଏବଂ
- ମନ୍ତବ୍ୟ, ଯେପରି ଆଦେଶର ଟିପ୍ପଣୀ, ଜମିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଥିବା ବିଶେଷ ସର୍ତ୍ତ ବା ପ୍ରତିବନ୍ଧକ।
ସେଟଲମେଣ୍ଟ ରେକର୍ଡ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର ରେକର୍ଡ
ଓଡ଼ିଶା ସର୍ଭେ ଓ ସେଟଲମେଣ୍ଟ ଆଇନ, 1958 (Odisha Survey and Settlement Act) ଅଧୀନରେ ସର୍ଭେ ଓ ସେଟଲମେଣ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ପ୍ରସ୍ତୁତ ଓ ସଂଶୋଧିତ ହୁଏ। ଦୁଇ ସେଟଲମେଣ୍ଟ ମଧ୍ୟରେ ତହସିଲରେ ନାମାନ୍ତରଣ ଓ ସଂଶୋଧନ ମାମଲା ମାଧ୍ୟମରେ ରେକର୍ଡକୁ ଅଦ୍ୟତନ ରଖାଯାଏ। ତେଣୁ ସାଧାରଣତଃ ଦୁଇଟି ସ୍ତର ଦେଖିବାକୁ ପଡ଼େ: ଶେଷ ସେଟଲମେଣ୍ଟରେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବେ ପ୍ରକାଶିତ ରେକର୍ଡ, ଏବଂ ତା'ପରଠାରୁ ହୋଇଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ଦର୍ଶାଉଥିବା ବର୍ତ୍ତମାନର ରେକର୍ଡ। ଉଭୟ ପଢ଼ିଲେ ଜଣାପଡ଼େ ଯେ ଏକ ପ୍ଲଟ କିପରି ଜଣେ ଧାରକଙ୍କଠାରୁ ଅନ୍ୟ ଜଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲା, ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପଛରେ ଦଲିଲ, ଉତ୍ତରାଧିକାର କିମ୍ବା ଆଦେଶ ଅଛି କି ନାହିଁ।
ଭୂଲେଖ (Bhulekh)ରେ ନିଜ ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି (RoR) କିପରି ଯାଞ୍ଚ କରିବେ
- bhulekh.ori.nic.inରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଭୂଲେଖ ପୋର୍ଟାଲ ଖୋଲି ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ଦେଖିବା ବିକଳ୍ପ ବାଛନ୍ତୁ।
- ଜିଲ୍ଲା, ତା'ପରେ ତହସିଲ, ତା'ପରେ ଗ୍ରାମ ବାଛନ୍ତୁ।
- ଖାତା ନମ୍ବର କିମ୍ବା ପ୍ଲଟ ନମ୍ବର ଦ୍ୱାରା ସନ୍ଧାନ କରନ୍ତୁ (ଅନ୍ୟ ସନ୍ଧାନ ବିକଳ୍ପ ପୋର୍ଟାଲରେ ଦେଖାଯାଏ)।
- ରେକର୍ଡ ଖୋଲି ମନ୍ତବ୍ୟ ସମେତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ତମ୍ଭ ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ।
ଅନଲାଇନ୍ ଦୃଶ୍ୟ ସୂଚନା ପାଇଁ ଉପଯୋଗୀ। ଯେଉଁଠି କୋର୍ଟ, ପଞ୍ଜୀକରଣ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ କିମ୍ବା ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ନକଲ ଦରକାର, ସେମାନେ କେଉଁ ପ୍ରକାର ନକଲ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି ତାହା ପଚାରନ୍ତୁ; ଜମି ରେକର୍ଡର ପ୍ରମାଣିତ ନକଲ ପାଇଁ ତହସିଲ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରେ ଆବେଦନ କରାଯାଏ।
RoR କ'ଣ ପ୍ରମାଣ କରେ ଓ କରେ ନାହିଁ
ସ୍ୱତ୍ୱଲିପିର ଏଣ୍ଟ୍ରି ଜମିର ଧାରକ କିଏ ଓ କେଉଁ ରୂପରେ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି ତାହାର ଦୃଢ଼ ପ୍ରମାଣ, ଏବଂ ରାଜସ୍ୱ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ, ବ୍ୟାଙ୍କ ଓ କ୍ରେତାମାନେ ଏହା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏହା ଏକ ରାଜସ୍ୱ ରେକର୍ଡ, ସ୍ୱତ୍ୱ ଦଲିଲ ନୁହେଁ। ମାଲିକାନା ପଞ୍ଜୀକୃତ ଦଲିଲ, ଉତ୍ତରାଧିକାର କିମ୍ବା କୋର୍ଟର ଡିକ୍ରିରୁ ଆସେ। ଯେଉଁଠି ରେକର୍ଡ ଓ ସ୍ୱତ୍ୱ ଦଲିଲ ମଧ୍ୟରେ ବିରୋଧ ଥାଏ, ସେଠାରେ ଦେୱାନୀ ଅଦାଲତ ସ୍ୱତ୍ୱ ସ୍ଥିର କରନ୍ତି।
RoRରେ କ'ଣ ଯାଞ୍ଚ କରିବେ
- ନାମଗୁଡ଼ିକ ବିକ୍ରେତା, ଦଲିଲ ଓ ବଂଶାବଳୀ ସହ ମେଳ ଖାଉଛି କି?
- ପ୍ଲଟ ନମ୍ବର ଓ ପରିମାଣ ଦଲିଲ ଓ ସ୍ଥଳରେ ଥିବା ଜମି ସହ ମେଳ ଖାଉଛି କି?
- କିସମ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟବହାରକୁ ଅନୁମତି ଦିଏ କି, ନା ଜମି କିସମ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆବଶ୍ୟକ?
- ମନ୍ତବ୍ୟରେ ସରକାରୀ ଜମି, ପ୍ରତିବନ୍ଧକ, ବିଚାରାଧୀନ ମାମଲା କିମ୍ବା ଆଦେଶର ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି କି?
- ଶେଷ ସେଟଲମେଣ୍ଟ ପରଠାରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ପଛରେ ନାମାନ୍ତରଣ ଆଦେଶ ଅଛି କି?
ରେକର୍ଡ ଭୁଲ ହେଲେ
ଲେଖନଗତ ତ୍ରୁଟି ଓ କେବେ ରେକର୍ଡ ହୋଇନଥିବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ସାଧାରଣତଃ ତହସିଲଦାରଙ୍କ ନିକଟରେ ନାମାନ୍ତରଣ ବା ସଂଶୋଧନ ମାମଲା ମାଧ୍ୟମରେ ସଂଶୋଧିତ ହୁଏ। ରାଜସ୍ୱ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଆଦେଶକୁ ଉଚ୍ଚତର ରାଜସ୍ୱ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ନିକଟରେ, ଏବଂ ଉପଯୁକ୍ତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶା ହାଇକୋର୍ଟ (Orissa High Court)ରେ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରାଯାଇପାରେ। ଜମିର ମାଲିକ କିଏ ତାହା ଉପରେ ପ୍ରକୃତ ବିବାଦ ଦେୱାନୀ ଅଦାଲତର ବିଷୟ।
ସଂଶୋଧନ ପାଇଁ କିପରି ଆବେଦନ କରାଯାଏ ତାହା ଓଡ଼ିଶାରେ ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି (RoR) ସଂଶୋଧନ ଇଂରାଜୀରେରେ, ଏବଂ ରାଜସ୍ୱ ଆଦେଶ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅପିଲ ଓଡ଼ିଶାରେ ରାଜସ୍ୱ ଅଦାଲତ କିପରି କାମ କରେରେ ଦିଆଯାଇଛି। ରେକର୍ଡରେ ବ୍ୟବହୃତ ଶବ୍ଦ ପାଇଁ ଦେଖନ୍ତୁ ଖାତା, କିସମ, ସାବିକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜମି ରେକର୍ଡ ଶବ୍ଦ; ପ୍ଲଟର ଆକାର ଓ ପଡ଼ୋଶୀ ପ୍ଲଟ ପାଇଁ ଦେଖନ୍ତୁ ଓଡ଼ିଶା ଗ୍ରାମ ନକ୍ସା ଓ ଭୂନକ୍ସା (Bhunaksha) ଇଂରାଜୀରେ।
ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ
ଖାତା ନମ୍ବର କ'ଣ?
ଏହା ଏକ ଗ୍ରାମରେ ଗୋଟିଏ ଜୋତକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ନମ୍ବର। ଗୋଟିଏ ଖାତାରେ ସେହି ଏକା ଧାରକ ବା ଧାରକମାନଙ୍କ ନାମରେ ରେକର୍ଡ ହୋଇଥିବା ଅନେକ ପ୍ଲଟ ରହିପାରେ, ଏବଂ ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ଖାତା ଅନୁସାରେ ସଜାଯାଇଥାଏ।
ଭୂଲେଖ ପ୍ରିଣ୍ଟଆଉଟ୍ କ'ଣ ପ୍ରମାଣିତ ନକଲ?
ଅନଲାଇନ୍ ରେକର୍ଡ ସୂଚନା ପାଇଁ ଏକ ସୁବିଧାଜନକ ଦୃଶ୍ୟ। କୋର୍ଟ, ପଞ୍ଜୀକରଣ କିମ୍ବା ବ୍ୟାଙ୍କ ପାଇଁ କେଉଁ ପ୍ରକାର ନକଲ ଗ୍ରହଣୀୟ ତାହା ପଚାରନ୍ତୁ; ଜମି ରେକର୍ଡର ପ୍ରମାଣିତ ନକଲ ତହସିଲ ମାଧ୍ୟମରେ ଦିଆଯାଏ।
ସ୍ୱତ୍ୱଲିପିରେ ମୋ ନାମ ଥିଲେ କ'ଣ ମୁଁ ମାଲିକ ହୋଇଯାଏ?
କେବଳ ସେଥିରୁ ନୁହେଁ। ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ଏକ ରାଜସ୍ୱ ରେକର୍ଡ। ମାଲିକାନା ପଞ୍ଜୀକୃତ ଦଲିଲ, ଉତ୍ତରାଧିକାର କିମ୍ବା କୋର୍ଟ ଡିକ୍ରିରୁ ଆସେ, ସେଥିପାଇଁ ରେକର୍ଡ ଓ ସ୍ୱତ୍ୱ ଦଲିଲ ଉଭୟ ଠିକ୍ ଥିବା ଆବଶ୍ୟକ।
RoRରେ ଥିବା ପରିମାଣ ମୋ ଦଲିଲଠାରୁ ଭିନ୍ନ ହେଲେ କ'ଣ ହେବ?
ସେଟଲମେଣ୍ଟ ରେକର୍ଡ, ଦଲିଲ ଓ ଗ୍ରାମ ନକ୍ସା ତୁଳନା କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ଜମି ମାପ କରାନ୍ତୁ। ରେକର୍ଡରେ ହୋଇଥିବା ତ୍ରୁଟି ତହସିଲଦାରଙ୍କ ନିକଟରେ ଏକ ମାମଲା ମାଧ୍ୟମରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇପାରେ; ଚୌହଦି ବା ସ୍ୱତ୍ୱ ଉପରେ ପ୍ରକୃତ ବିବାଦ ପାଇଁ ଦେୱାନୀ ଅଦାଲତ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇପାରେ।
ସରକାରୀ ଉତ୍ସ
- ଭୂଲେଖ (Bhulekh), ଓଡ଼ିଶା ସରକାର (ଜମି ରେକର୍ଡ)
- ରାଜସ୍ୱ ଓ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ବିଭାଗ, ଓଡ଼ିଶା ସରକାର
- ଓଡ଼ିଶା ସର୍ଭେ ଓ ସେଟଲମେଣ୍ଟ ଆଇନ, 1958 (India Code)
ସାଧାରଣ ସୂଚନା, ଆଇନଗତ ପରାମର୍ଶ ନୁହେଁ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ମାମଲା ତାହାର ନିଜସ୍ୱ ତଥ୍ୟ ଓ ଦଲିଲ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ, ଏବଂ ଆଇନ ଓ ସରକାରୀ ପ୍ରକ୍ରିୟା ବଦଳେ। କୌଣସି ପଦକ୍ଷେପ ନେବା ପୂର୍ବରୁ ସମ୍ପୃକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟରୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ସ୍ଥିତି ଯାଞ୍ଚ କରନ୍ତୁ, କିମ୍ବା ଆପଣଙ୍କ ନିଜ ତଥ୍ୟ ଉପରେ ପରାମର୍ଶ ନିଅନ୍ତୁ।